Mang thai và nuôi con bằng sữa mẹ là giai đoạn có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với sức khỏe của người mẹ và sự phát triển của trẻ. Một chế độ dinh dưỡng hợp lý sẽ giúp mẹ có thai kỳ khỏe mạnh, sinh con an toàn, phục hồi tốt sau sinh, đồng thời tạo nền tảng để trẻ phát triển toàn diện về thể chất và trí tuệ.

Đối với phụ nữ mang thai:

- Cần duy trì chế độ ăn đa dạng, cân đối và đủ năng lượng. Mỗi ngày nên ăn đủ 4 nhóm thực phẩm gồm: chất bột đường, chất đạm, chất béo, vitamin và khoáng chất. Tăng cường các thực phẩm giàu sắt, canxi, axit folic, i-ốt, DHA như thịt nạc, cá, trứng, sữa, tôm, cua, các loại đậu, rau xanh đậm và trái cây tươi; sử dụng muối hoặc gia vị có bổ sung i-ốt trong chế biến thức ăn.

- Cần uống khoảng 2 đến 2,5 lít nước mỗi ngày, ăn nhiều rau xanh và quả chín để bổ sung chất xơ, giúp phòng ngừa táo bón. Đồng thời khám thai đầy đủ theo lịch hẹn, theo dõi cân nặng trong suốt thai kỳ và sử dụng viên sắt, axit folic hoặc viên đa vi chất theo hướng dẫn của cán bộ y tế.

- Cần hạn chế thực phẩm nhiều đường, nhiều muối, đồ ăn chế biến sẵn và nước ngọt có đường; tuyệt đối không sử dụng rượu, bia, thuốc lá, tránh tiếp xúc với khói thuốc lá và các chất kích thích.

- Duy trì vận động nhẹ nhàng, nghỉ ngơi hợp lý để tăng cường sức khỏe trong suốt thai kỳ.

Đối với phụ nữ đang cho con bú: nhu cầu năng lượng và dinh dưỡng tăng cao để phục hồi sức khỏe và bảo đảm nguồn sữa cho trẻ.

Cần ăn đủ và đa dạng các nhóm thực phẩm, tăng lượng thức ăn hợp lý so với bình thường, uống khoảng 2,5 đến 3 lít nước mỗi ngày và tiếp tục bổ sung viên sắt hoặc viên đa vi chất theo hướng dẫn của cán bộ y tế.

Cần cho trẻ bú mẹ trong vòng một giờ đầu, nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu và tiếp tục cho trẻ bú đến 24 tháng tuổi hoặc lâu hơn kết hợp với chế độ ăn bổ sung phù hợp.

Cần giữ tinh thần thoải mái, ngủ đủ giấc và cho trẻ bú thường xuyên theo nhu cầu để duy trì nguồn sữa mẹ.

Để bảo đảm sức khỏe cho mẹ và bé, mỗi gia đình hãy thực hiện tốt những nội dung sau:

• Thực hiện chế độ ăn cân đối, đa dạng và bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm; ăn chín, uống sôi, lựa chọn thực phẩm tươi, sạch, có nguồn gốc rõ ràng.
• Khám thai, khám sau sinh và theo dõi sức khỏe định kỳ theo hướng dẫn của cơ sở y tế.
• Không tự ý sử dụng thuốc hoặc thực phẩm chức năng khi chưa có chỉ định của cán bộ y tế.
• Thực hiện nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu và tiếp tục cho trẻ bú mẹ đến 24 tháng tuổi hoặc lâu hơn.